W akcji realizowanej pod patronatem honorowym Pary Prezydenckiej RP uczestniczyła polska społeczność miasta. Spotkanie z lekturą „Nad Niemnem” Elizy Orzeszkowej odbyło się w Obwodowej Bibliotece Naukowej im. Olega Olżycza.
XII odsłona Narodowego Czytania ruszyła 9 września. Akcję przeprowadzono w ponad 6 tys. miejsc w Polce i na świecie (m.in. w Stanach Zjednoczonych, Wenezueli, Egipcie, Maroku, Australii, Nowej Zelandii, Kazachstanie i Uzbekistanie), w tym 300 wydarzeń zorganizowano za granicą, najwięcej na Ukrainie.
Żytomierski Obwodowy Związek Polaków na Ukrainie co roku jest inicjatorem Narodowego Czytania w Żytomierzu. To ważne wydarzenie tradycyjnie połączono z uroczystą inauguracją roku szkolnego w Polskiej Szkole Sobotnio-Niedzielnej im. I. J. Paderewskiego.
W sali biblioteki uczniowie Polskiej Szkoły Sobotnio-Niedzielnej im. Ignacego Jana Paderewskiego, ich rodzice, absolwenci i studenci uczelni w Polsce, nauczyciele i członkowie Uniwersytetu Trzeciego Wieku oraz miłośnicy polskiej literatury z niecierpliwością czekali na spotkanie z utworem. Nie wszyscy uczestnicy czytania stawili się w bibliotece osobiście. Część osób połączyła się online.
Uczniowie polskiej szkoły pod kierownictwem dyrektorki Aliny Laskowskiej wspaniale zaprezentowali utwór. Odczytywane fragmenty przeniosły słuchaczy w barwny świat Kresów Rzeczypospolitej. Uroczystość upiększyły występy zespołów ModernPol i Dzwoneczek. Na koniec wszyscy uczestnicy otrzymali pieczęć Narodowego Czytania 2023.
W akcję zaangażowane zostały nauczycielki z ORPEG Anita Perlińska i Grażyna Chrostek-Zugaj oraz kierownik zespołu tanecznego Maryna Metelska. Scenariusz spotkania opracowała Wiktoria Laskowska.
Wspólne czytanie dzieł polskiej literatury to nie tylko wzmacnianie kulturowej i narodowej wspólnoty Polaków, ale także propagowanie czytelnictwa wśród różnych grup społecznych. Warto zaznaczyć, że wojna sprawiła, iż polska społeczność jest wyjątkowo spragniona kontaktu ze słowem polskim i z polską kulturą.
„Nad Niemnem” to najbardziej znana powieść Elizy Orzeszkowej. Powstawała w latach 1886-1887, a w formie książki ukazała się w 1888 roku. Ze względu na barwne opisy, wyrazistych bohaterów i odwołania historyczne dzieło porównywano do Mickiewiczowskiego „Pana Tadeusza”. Żadna inna książka pisarki nie została tak entuzjastycznie przyjęta przez recenzentów. Chwalono m.in. sprawne połączenie dydaktyzmu z walorami artystycznymi i przemyślaną kompozycję całości. „Nad Niemnem” cieszyło się popularnością wśród kolejnych pokoleń czytelników. W Drugiej Rzeczypospolitej powieścią zainteresowało się kino. Ekranizację książki ukończono w 1939 roku, ale obraz zaginął w czasie II wojny światowej. Kolejny film nakręcono w połowie lat 80. XX wieku. „Nad Niemnem” to jeden najważniejszych utworów literatury polskiej podejmujący tematykę powstania styczniowego, którego 160-lecie obchodzone jest w 2023 roku.
Projekt finansowany ze środków Kancelarii Prezesa Rady Ministrów w ramach zadania publicznego dotyczącego pomocy Polonii i Polakom za Granicą 2023.
Projekt „Polska ostoja. Wzmacnianie organizacji polskiej mniejszości na Ukrainie” realizowany przez Fundację Wolność i Demokracja.
Alina Laskowska
