W sercu wojennego Żytomierza zabrzmiały strofy Jana Kochanowskiego. Narodowe Czytanie 2025 stało się świadectwem, że żadna wojna nie złamie ducha wspólnoty.
Żytomierski Obwodowy Związek Polaków na Ukrainie wspólnie z Kongresem Oświaty Polonijnej zaprosił miłośników polskiej literatury do udziału w akcji. W tym roku w centrum uwagi znalazła się twórczość Jana Kochanowskiego – poety renesansu, którego dzieła, mimo upływu wieków, wciąż pozostają niezwykle aktualne.
Narodowe Czytanie połączono z uroczystą inauguracją nowego roku szkolnego w Polskiej Szkole Sobotnio-Niedzielnej im. Ignacego Jana Paderewskiego. Wydarzenie odbyło się w Żytomierskiej Bibliotece Obwodowej im. Olega Olżycza i po raz kolejny zgromadziło liczną publiczność.
– Narodowe Czytanie to wielkie wydarzenie, które promuje literaturę, pielęgnuje naszą kulturę i pamięć historyczną, a zarazem łączy pokolenia – podkreśliła w swoim wystąpieniu Wiktoria Laskowska-Szczur, prezes ŻOZPU. Jej słowa stały się głównym przesłaniem spotkania, wskazując, że polska literatura jest pomostem między przeszłością a teraźniejszością, a także źródłem siły i jedności dla Polaków na Ukrainie.
Całość wydarzenia poprowadziła prof. Wiktoria Zagórska-Antoniuk, która w mistrzowski sposób przybliżyła zgromadzonym postać Jana Kochanowskiego. Jej prowadzenie nadało uroczystości wyjątkową oprawę i stworzyło wspólnotowe doświadczenie spotkania z wielką literaturą.
Słowo, które jednoczy
Tegoroczne Narodowe Czytanie rozpoczęło się tuż po zakończeniu alarmu przeciwlotniczego. Paradoksalnie – gdy uroczystość dobiegła końca – znów zawyły syreny. To symbolicznie pokazało, w jak trudnych warunkach żyje dziś społeczność polska w Żytomierzu. Mimo bombardowań i codziennego zagrożenia młodzież i dorośli przyszli, by wspólnie czytać polską literaturę, uczyć się języka i poczuć jedność.
W takich realiach – trudnych i pełnych niepokoju – ogromną rolę odgrywa praca nauczycieli polskiej szkoły i Związku Polaków, którzy niestrudzenie zachęcają młodzież do uczestnictwa w życiu kulturalnym i edukacyjnym. Dzięki ich zaangażowaniu Narodowe Czytanie odbyło się w formule hybrydowej, co pozwoliło dołączyć do wydarzenia wszystkim chętnym, niezależnie od ograniczeń.
Muzyka, poezja i wspólnota
Uczniowie polskiej szkoły, nauczyciele i seniorzy z niecierpliwością czekali na spotkanie z twórczością Jana Kochanowskiego. Nie wszyscy uczestnicy czytania stawili się w bibliotece – część osób połączyła się online.
Kochanowskiego czytali prezesi organizacji polskich, przedstawiciele Uniwersytetu Trzeciego Wieku, nauczycielki języka polskiego, uczniowie Polskiej Szkoły Sobotnio-Niedzielnej im. Ignacego Jana Paderewskiego, członkowie Teatru ModernPol oraz mieszkańcy Żytomierza.
Uroczystość wzbogaciły występy artystyczne. Zespół „Dzwoneczki” pod kierunkiem Oleny Kniażewskiej oraz laureatka licznych konkursów Anita Cyporenko uświetnili wydarzenie muzyką i śpiewem. Publiczność mogła także podziwiać recytacje młodych zwycięzców konkursów literackich.
Po zakończonym czytaniu wiceprezes ŻOZPU Maria Piwowarska i dyrektor szkoły wręczyły uczestnikom pamiątkowe dyplomy z pieczęcią Narodowego Czytania i upominki. Spotkanie zwieńczył wspólny poczęstunek i pamiątkowe zdjęcia.
Głosy uczestników
Nauczycielka języka polskiego Anita Perlińska (ORPEG) zauważyła, że spotkanie było piękną okazją do poznania dzieł Kochanowskiego i że jego refleksje wciąż pozostają żywe.
Z kolei Izabella Has (ORPEG) podkreśliła, że dzięki takim inicjatywom polska literatura dociera w najdalsze zakątki świata, a uczniowie – mimo trudnych tekstów – poradzili sobie znakomicie.
Znaczenie wydarzenia
W obliczu wojny i codziennego zagrożenia, kiedy nad miastem regularnie rozbrzmiewają alarmy, takie inicjatywy nabierają szczególnego sensu. Narodowe Czytanie w Żytomierzu staje się nie tylko wydarzeniem kulturalnym, lecz także aktem odwagi.
Młodzież, mimo niebezpieczeństwa, recytuje Kochanowskiego, uczy się języka polskiego i spotyka, by być razem. To właśnie w tej codziennej walce o normalność kryje się największa wartość – pragnienie trwania przy kulturze, która daje siłę. Polskie słowo rozbrzmiewa nawet w chwilach lęku, a wspólne czytanie jest świadectwem, że żadna wojna nie jest w stanie złamać ducha wspólnoty.
Dziękujemy wszystkim, którzy byli z nami – zarówno na żywo, jak i online. Szczególne słowa wdzięczności i gratulacje kierujemy do młodzieży rozpoczynającej nowy rok szkolny. Życzymy, aby przyniósł on inspirację, sukcesy i piękne osiągnięcia. Naszym absolwentom z całego serca życzymy wszystkiego najlepszego w przyszłości oraz szerokiej drogi w życiu.
„Sfinansowano/ Dofinansowano przez Instytut Rozwoju Języka Polskiego ze środków budżetu państwa . Przedsięwzięcie „Biało-czerwone ABC. Wsparcie szkół polonijnych. Ukraina 4” realizowane przez Fundację Wolność i Demokracja
www.zozpu.org
