W dniach 10–20 sierpnia 2026 roku młodzi Polacy z Żytomierszczyzny uczestniczyli w projekcie „Zlot młodzieży polskiej «Z Polską w sercu»” – Żytomierski Obwodowy Związek Polaków na Ukrainie. Celem projektu było umacnianie polskiej tożsamości narodowej, rozwijanie znajomości języka polskiego oraz poznawanie historii, kultury i tradycji Polski.
W projekcie wzięli udział uczniowie Polskiej Szkoły Sobotnio-Niedzielnej im. Ignacego Jana Paderewskiego w Żytomierzu, działającej przy Żytomierskim Obwodowym Związku Polaków na Ukrainie.
Dla młodzieży z Żytomierszczyzny wyjazd miał szczególne znaczenie. Na co dzień uczniowie żyją w warunkach rosyjskiej agresji, doświadczają alarmów przeciwlotniczych i zagrożenia związanego z wojną. Pobyt w Polsce był więc nie tylko czasem nauki i poznawania Ojczyzny, lecz także możliwością bezpiecznego odpoczynku, integracji oraz rozwijania zainteresowań i talentów.
Polska poprzez spotkania, naukę i doświadczenie
Program projektu był intensywny i różnorodny. Młodzież uczestniczyła w lekcjach języka polskiego, zajęciach poświęconych historii i tradycjom Polski, warsztatach artystycznych i wycieczkach krajoznawczych. Nie zabrakło również gier i zabaw integracyjnych, zajęć sportowych, rekreacji oraz czasu spędzanego na basenie. Młodzież również brała aktywny udział w spotkaniach z przedstawicielami władz i instytucji.
Szczególne miejsce w programie zajęły warsztaty przygotowane przez Zespół Pieśni i Tańca „Śląsk”. Młodzież uczestniczyła w zajęciach tanecznych i warsztatach gry scenicznej, poznając polski folklor, muzykę i tradycje. Zespół „Śląsk” był również gospodarzem części programu, przygotowując dla uczestników zajęcia oraz wycieczki.
Ważnym elementem pobytu były zajęcia edukacyjne w IPN Przystanek Historia w Katowicach, podczas których młodzież pogłębiała wiedzę o historii Polski i poznawała wydarzenia, które kształtowały współczesną Polskę.
Spotkania z przedstawicielami władz
Podczas pobytu młodzież spotkała się z przedstawicielami władz województwa oraz samorządów. Wojewoda Śląski Marek Wójcik spotkał się z uczniami Polskiej Szkoły Sobotnio-Niedzielnej im. Ignacego Jana Paderewskiego w Żytomierzu. Młodzież odwiedziła Śląski Urząd Wojewódzki, poznając jego historię i funkcjonowanie. W ramach wycieczki zwiedziła m.in. salę sesyjną oraz skarbiec. Na zakończenie spotkania uczestnicy otrzymali pamiątkowe upominki.
W ramach współpracy między Województwem Śląskim a Obwodem Żytomierskim odbyło się również spotkanie z Wicemarszałkiem Województwa Śląskiego Grzegorzem Boskim. Młodzież poznała historię i dziedzictwo Śląska oraz rozmawiała o znaczeniu współpracy regionalnej i kontaktów między mieszkańcami obu regionów.
Podczas spotkań uczniowie prezentowali swoje umiejętności językowe. Recytowali polskie wiersze i prezentowali znajomość języka polskiego, pokazując, jak ważna jest dla nich polska edukacja i kontakt z kulturą ojczystą.
Spotkanie z Senator RP Haliną Biedą
Ważnym wydarzeniem było spotkanie z Senator RP Haliną Biedą, która objęła projekt Honorowym Patronatem. Rozmowa dotyczyła przede wszystkim edukacji polonijnej, młodego pokolenia Polaków na Ukrainie oraz znaczenia wspierania dzieci i młodzieży żyjących w warunkach wojny.
Żytomierski Obwodowy Związek Polaków na Ukrainie składa serdeczne podziękowania Pani Senator Halinie Biedzie za objęcie projektu Honorowym Patronatem, spotkanie z młodzieżą oraz okazane wsparcie.
Bytom – sport, kultura i spotkanie z Prezydentem Miasta
Ważnym punktem programu był pobyt w Bytomiu. Młodzież uczestniczyła w grach i zabawach sportowych oraz aktywnie spędzała czas, rozwijając ducha współpracy i integracji. Jednym z elementów programu były zajęcia sportowe związane z GKS „Czarnia” Bytom.
Młodzież spotkała się również z Prezydentem Bytomia Mariuszem Wołoszem. Była to okazja do rozmowy o mieście, jego historii i współczesności, a także o możliwościach edukacyjnych i rozwoju młodych ludzi.
Częstochowa i Jasna Góra
Uczestnicy projektu odwiedzili również Częstochowę, gdzie poznawali jedno z najważniejszych miejsc polskiej tradycji i duchowości – Jasną Górę.
Młodzież wzięła udział w wycieczce po sanktuarium, podczas której poznała historię Jasnej Góry oraz dzieje Cudownego Obrazu Matki Bożej Częstochowskiej. Uczestnicy zwiedzili również muzeum, poznając zgromadzone w nim cenne pamiątki i dzieła związane z historią sanktuarium.
Ważnym momentem pobytu był udział we Mszy Świętej, podczas której młodzież modliła się w swoich osobistych intencjach oraz o pokój w Ukrainie i na świecie.
Młodych Polaków i ich opiekunów przyjął Zastępca Prezydenta Częstochowy Ryszard Stefaniak. Podczas spotkania uczniowie zaprezentowali znajomość polskiej literatury i języka polskiego. Spotkanie było również okazją do przypomnienia historycznych więzi pomiędzy Częstochową, Polską i Żytomierszczyzną.
Spotkanie z nauczycielkami ORPEG
Podczas projektu młodzież miała również możliwość osobistego spotkania z nauczycielkami ORPEG, które prowadzą zajęcia w Polskiej Szkole Sobotnio-Niedzielnej im. Ignacego Jana Paderewskiego w Żytomierzu – Anitą Perlińską i Izabelą Has. Na co dzień zajęcia odbywają się w formie online, dlatego bezpośrednie spotkanie było dla uczniów szczególnie cennym doświadczeniem. Była to okazja do rozmowy o nauce języka polskiego, edukacji oraz doświadczeniach młodych Polaków uczących się poza granicami kraju.
Warszawa – spotkanie z historią Polski
Po zakończeniu pobytu na Śląsku młodzież udała się do Warszawy. Jednym z najważniejszych punktów programu była wizyta w Pałacu Prezydenckim. Dla wielu uczestników była to pierwsza okazja do odwiedzenia tego wyjątkowego miejsca i poznania jego historii. Zwiedzanie Pałacu Prezydenckiego z pasją poprowadzili pracownicy Biura do Spraw Polonii Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, przybliżając młodzieży historię pałacu, jego znaczenie oraz rolę, jaką pełni we współczesnym życiu państwowym Polski.
Młodzież zwiedzała również Warszawę. W programie znalazły się m.in. Zamek Królewski, pomnik Zygmunta III Wazy oraz Pomnik Małego Powstańca, przypominający o najmłodszych uczestnikach Powstania Warszawskiego.
Spacer po stolicy był żywą lekcją historii. Młodzież mogła zobaczyć miejsca, o których wcześniej uczyła się podczas zajęć w szkole.
Młodzież pokazała, że „Polska jest w sercu”
Podczas całego pobytu uczniowie wielokrotnie prezentowali swoje umiejętności. Recytowali wiersze, śpiewali, uczestniczyli w warsztatach, rozmawiali po polsku i aktywnie włączali się w spotkania.
Ich wystąpienia były dowodem na to, że mimo wojny i trudnych warunków młode pokolenie Polaków z Żytomierszczyzny pielęgnuje język swoich przodków i świadomie buduje swoją polską tożsamość.
„Z Polską w sercu” – więcej niż projekt
„Z Polską w sercu” to projekt, który pozostanie z nami na długo. Dla naszej młodzieży był to wyjątkowy czas nauki, spotkań, poznawania historii, kultury i tradycji Polski, ale również czas radości, integracji, aktywnego wypoczynku i choć na chwilę oderwania się od wojennej rzeczywistości.
Chciałabym podkreślić, że nasi uczniowie swoją postawą pokazali, że polskość na Żytomierszczyźnie jest żywa. Uczą się języka polskiego, poznają historię i tradycję, recytują polską poezję, śpiewają i rozwijają swoje talenty. Wracają do Żytomierza bogatsi o nową wiedzę, doświadczenia, przyjaźnie i piękne wspomnienia, a przede wszystkim z jeszcze większą dumą, że są młodymi Polakami.
Dla młodzieży, która na co dzień słyszy syreny alarmowe i żyje w cieniu wojny, możliwość spędzenia kilkunastu dni w bezpiecznym otoczeniu, wśród rówieśników i ludzi wspierających polską edukację, była szczególnie cenna. Wspólne zajęcia, gry, zabawy, aktywności sportowe i rekreacyjne sprzyjały integracji, nawiązywaniu nowych przyjaźni oraz rozwijaniu umiejętności współpracy. Były także okazją do odpoczynku, radości i rozwijania zainteresowań oraz talentów.
Szczególnie cenne były chwile, kiedy młodzi ludzie mogli po prostu być razem – rozmawiać, śmiać się, poznawać siebie nawzajem i cieszyć się wspólnym pobytem w Polsce. Te wspólne doświadczenia pokazały, że „Z Polską w sercu” to nie tylko nazwa projektu, lecz przede wszystkim wartości, które młodzież zabiera ze sobą do Żytomierza – język, pamięć, kulturę, przyjaźń, dumę z polskich korzeni i poczucie więzi z Ojczyzną. Wierzę, że doświadczenia zdobyte podczas tych kilkunastu dni pozostaną z nimi na długo i będą umacniać ich więź z Polską. Bo choć wracają do Żytomierza, Polska pozostaje w ich sercach.
Dziękujemy wszystkim osobom i instytucjom, które otworzyły przed naszą młodzieżą drzwi i serca. Szczególne podziękowania kierujemy do Kancelarii Prezydenta RP, Pani Senator Haliny Biedy za Honorowy Patronat i wsparcie, Wojewody Śląskiego Marka Wójcika, Wicemarszałka Województwa Śląskiego Grzegorza Boskiego, władz Bytomia, Częstochowy i Koszęcina, Zespołu Pieśni i Tańca „Śląsk”, IPN Przystanek Historia w Katowicach oraz wszystkich partnerów i opiekunów projektu.
Projekt został zrealizowany przez Żytomierski Obwodowy Związek Polaków na Ukrainie przy współpracy z Zespołem Pieśni i Tańca „Śląsk”, IPN Przystanek Historia w Katowicach oraz samorządami Bytomia i Koszęcina.
Projekt jest dofinansowany z dotacji Kancelarii Senatu w ramach konkursu „SENAT-POLONIA 2026”, za pośrednictwem Fundacji „Pomoc Polakom na Wschodzie” im. Jana Olszewskiego.
Wiktoria Laskowska
www.zozpu.org
