Współpraca oświatowa, sytuacja polskiej mniejszości narodowej w Ukrainie oraz dramatyczne wyzwania związane z prowadzeniem lekcji w warunkach wojennych – to główne tematy dwudniowej wizyty ministry edukacji narodowej Barbary Nowackiej we Lwowie. Spotkanie na szczeblu ministerialnym przyniosło nie tylko ważne deklaracje polityczne, ale również konkretne propozycje zmian w systemach edukacji obu państw.
W dniach 26–27 października ministra edukacji Barbara Nowacka przebywała z oficjalną wizytą w Ukrainie, gdzie spotkała się ze swoim ukraińskim odpowiednikiem – ministrem edukacji i nauki Andrijem Butenką. Kluczowym punktem rozmów dwustronnych była sytuacja edukacyjna Polaków mieszkających za naszą wschodnią granicą oraz funkcjonowanie placówek oświatowych w cieniu trwającego konfliktu zbrojnego.
Przełom w ukraińskim prawie oświatowym
Jednym z najważniejszych punktów agendy było omówienie nowych regulacji prawnych. Minister Andrij Butenko przedstawił stronie polskiej zmiany w ukraińskim prawie oświatowym, które zostały przyjęte w październiku bieżącego roku. O wprowadzenie tych przepisów od dawna zabiegały polskie władze. Nowelizacja rozszerza gwarancje dotyczące nauczania w językach mniejszości narodowych, co stanowi istotny krok w zabezpieczeniu praw polskiej społeczności.
Ukraiński resort edukacji zadeklarował również pełną gotowość do podejmowania dalszych działań na rzecz poszanowania polskiej historii, kultury i tradycji w procesie kształcenia.
Ukraiński jako drugi obcy? Propozycja Kijowa
Wizyta ministrów w lwowskich placówkach oświatowych – Liceum nr 24 im. Marii Konopnickiej oraz Liceum nr 10 im. św. Marii Magdaleny – stała się tłem dla sformułowania nowej, partnerskiej propozycji. Podczas wizyty w szkole im. Marii Konopnickiej minister Butenko zaproponował stronie polskiej rozszerzenie możliwości nauki języka ukraińskiego jako drugiego języka obcego w szkołach w Polsce.
Inicjatywa ta motywowana jest obecnością ponad 200 tysięcy ukraińskich dzieci, które obecnie kształcą się w polskim systemie edukacji. Według strony ukraińskiej, umożliwienie im formalnej nauki języka ojczystego w polskich szkołach pozwoli młodemu pokoleniu na zachowanie silnej więzi z własną kulturą i krajem pochodzenia.
Medale dla bohaterskich pedagogów
Ważnym elementem podróży Barbary Nowackiej był udział w Ogólnoukraińskim Kongresie Metodycznym Nauczycieli Języka Polskiego. Wydarzenie to, skupiające nauczycieli z różnych regionów Ukrainy, stało się przestrzenią wymiany doświadczeń oraz dyskusji nad nowoczesnymi metodami dydaktycznymi w dobie kryzysu.
Podczas Kongresu ministra Nowacka wręczyła Medale Komisji Edukacji Narodowej. Odznaczenia te były wyrazem szczególnego uznania dla nauczycieli, którzy mimo permanentnego zagrożenia wojennego i licznych trudności organizacyjnych nie przerywają pracy. Ich codzienne zaangażowanie pozwala młodym Polakom w Ukrainie na naukę języka przodków i pielęgnowanie tożsamości narodowej.
Wśród uhonorowanych tym zaszczytnym wyróżnieniem znalazły się wybitne działaczki i nauczycielki języka polskiego z Żytomierszczyzny: Zofia Kowalska, prezes Marianowskiego Oddziału Związku Polaków na Ukrainie, oraz Julia Wowk, prezes Stowarzyszenia „Polonia Zwiagielszczyzny”. Ich wieloletnia praca na rzecz krzewienia polskości zyskała tym samym oficjalne, państwowe uznanie.
Dialog oparty na szacunku i pamięci
Wizyta miała także głęboki wymiar symboliczny. Ministrowie Nowacka i Butenko wspólnie złożyli wieńce na Cmentarzu Łyczakowskim oraz na Cmentarzu Orląt Lwowskich, oddając hołd polskim bohaterom poległym w walkach o Lwów i Galicję w latach 1918–1920.
