W dniach 8–9 października 2026 roku Bruksela stała się miejscem spotkania przedstawicieli Polonii z całego świata. Podczas Zjazdu Sprawozdawczo-Wyborczego Rady Polonii Świata (RPŚ) zapadły decyzje ważne dla przyszłości międzynarodowego ruchu polonijnego. W wydarzeniu uczestniczyły przedstawicielki Światowego Kongresu Oświaty Polonijnej (ŚKOP) – Wiktoria Laskowska i Teresa Arszagi vel Harszagi. W zjeździe wzięli udział również W zjeździe wzięły udział Lesia Jermak (Związek Polaków Ukrainy) oraz Elżbieta Korowiecka (Federacja Organizacji Polskich na Ukrainie) oraz inni członkowie RPŚ.
Demokratyczny mandat i odpowiedzialność za przyszłość Polonii
Brukselski zjazd zgromadził 96 działaczy polonijnych reprezentujących Polaków mieszkających w różnych częściach świata. W wyborach na przewodniczącego Rady Polonii Świata zwyciężył Frank Spula, wieloletni prezes Kongresu Polonii Amerykańskiej, który otrzymał 50 głosów. Na jego kontrkandydata, dotychczasowego przewodniczącego RPŚ Jarosława Narkiewicza z Litwy, zagłosowało 45 delegatów. Jeden głos był nieważny.
Wynik wyborów pokazał, jak ważne dla środowiska polonijnego są zarówno dotychczasowe osiągnięcia, jak i nowe perspektywy współpracy między organizacjami z różnych kontynentów. Po raz pierwszy funkcję przewodniczącego Rady Polonii Świata powierzono liderowi spoza Europy.
Nowe władze Rady Polonii Świata
Delegaci wybrali nowe Prezydium RPŚ, w którego skład weszli przedstawiciele organizacji polonijnych działających w różnych krajach.
Władze Rady Polonii Świata:
- Przewodniczący: Frank Spula (Kongres Polonii Amerykańskiej);
- Wiceprzewodniczący: Tadeusz Adam Pilat (Europejska Unia Wspólnot Polonijnych);
- Wiceprzewodniczący: Dominik Roszak (Kongres Polonii Kanadyjskiej);
- Sekretarz: Małgorzata Kwiatkowska (Rada Naczelna Polonii Australijskiej);
- Skarbnik: Aleksander Zając (Konwent Organizacji Polskich w Niemczech).
Członkowie Prezydium:
- Robert Rospędzihowski (Związek Harcerstwa Polskiego);
- Teresa Szadkowska-Łakomy (Stowarzyszenie Polskich Kombatantów);
- Wiktoria Laskowska (Światowy Kongres Oświaty Polonijnej);
- Alicja Kuklińska (Kongres Polonii Amerykańskiej);
- Alicja Donimirska (Zjednoczenie Polskie w Wielkiej Brytanii);
- Jarosław Narkiewicz (Związek Polaków na Litwie);
- Andrzej Hamerski (BRASPOL – organizacja polonijna w Brazylii);
- Andrzej Suchanek (Polski Związek Kulturalno-Oświatowy w Czechach);
- Urszula Stefańska-Andreini (Związek Polaków we Włoszech);
- Gerwazy Longher (Związek Polaków w Rumunii);
- Andrzej Janeczko (Stowarzyszenie Polaków w Hiszpanii „Nasz Dom” – „Nuestra Casa”);
- Halina Subotowicz-Romanowa (Kongres Polaków w Rosji)
Debata w Parlamencie Europejskim – o tradycji, tożsamości i więziach z Ojczyzną
Program zjazdu obejmował również spotkania i wydarzenia poświęcone funkcjonowaniu instytucji europejskich oraz zachowaniu wspólnego dziedzictwa kulturowego. Delegaci mieli okazję poznać działalność instytucji Unii Europejskiej, zwiedzić Dom Historii Europejskiej oraz uczestniczyć w konferencji w Parlamencie Europejskim, podczas której gości powitał europoseł Waldemar Tomaszewski.
Debata odbyła się pod hasłem: „Wpływ emigracji z krajów europejskich na zachowanie tradycyjnej kultury i tradycyjnych wartości europejskich we współczesnym społeczeństwie. Więzi z ojczyzną przodków”.
Tematyka spotkania była bliska misji ŚKOP. Zachowanie języka, kultury i tradycji wymaga bowiem świadomego przekazywania ich kolejnym pokoleniom. Szkoły polonijne, nauczyciele, rodzice i organizacje społeczne odgrywają w tym procesie szczególną rolę.
„To dla nas zaszczyt i jednocześnie ważna odpowiedzialność – aby głos środowisk oświaty polonijnej z różnych krajów był obecny w rozmowach o przyszłości Polonii, edukacji oraz budowaniu więzi z Ojczyzną. Działamy wspólnie dla polskiej edukacji, polskiej tożsamości i przyszłych pokoleń Polaków na świecie” – podkreśliła prezes ŚKOP Wiktoria Laskowska.
Współpraca, która przynosi konkretne rezultaty
Udział Światowego Kongresu Oświaty Polonijnej w Zjeździe Rady Polonii Świata to nie tylko obecność w międzynarodowych strukturach, lecz przede wszystkim szansa na rozwijanie współpracy i skuteczniejsze reprezentowanie środowisk edukacyjnych.
Światowy Kongres Oświaty Polonijnej deklaruje gotowość do współpracy z nowym Prezydium Rady Polonii Świata oraz wszystkimi organizacjami, którym bliska jest przyszłość polskiej edukacji poza granicami kraju. Wspólne inicjatywy mogą przyczynić się do rozwoju szkół, poprawy warunków pracy nauczycieli, pozyskiwania pomocy dydaktycznych oraz tworzenia nowych możliwości dla dzieci i młodzieży.
Szczególnie zależy nam na tym, aby potrzeby polskiej edukacji zostały uwzględnione w planach współpracy i programach wsparcia. Nauczyciele i organizacje oświatowe, zwłaszcza te działające w warunkach wojny, każdego dnia udowadniają, że nawet w najtrudniejszych okolicznościach można pielęgnować język, kulturę i więź z Ojczyzną.
Zjazd zakończył się uroczystą kolacją, która stała się okazją do dalszych rozmów, wymiany doświadczeń i umacniania więzi między przedstawicielami Polonii z różnych krajów.
Światowy Kongres Oświaty Polonijnej składa serdeczne podziękowania organizatorom i sponsorom oraz osobiście europosłowi Waldemarowi Tomaszewskiemu za przygotowanie spotkania, które umożliwiło bezpośrednią wymianę doświadczeń oraz wspólną refleksję nad przyszłością polskiej wspólnoty na świecie.
Nowej Radzie Polonii Świata życzymy owocnej pracy, jedności i wielu inicjatyw służących Polakom rozsianym po całym świecie. Liczymy na dobrą współpracę, otwartość na potrzeby środowisk oświatowych i wspólne działania na rzecz polskiej edukacji.
Wiktoria Laskowska
